Illustraties uit de Pegasus-uitgave over Indonesië door Joop Wolff, 'Uit het rijk der duizend eilanden'

IN het boekje „Uit het rijk der duizend eilanden", zo juist bij uitgeverij Pegasus verschenen, vertelt Joop Wolff op boeiende wijze van zijn reis door Indonesië, die hij maakte na een bezoek aan het congres van de SOBSI, de grootste Indonesische vakcentrale, eind 1952. De schrijver voert ons naar steden en dorpen op Java en Sumatra, langs rijke sawah-velden en de prachtige tropische natuur. Wij leren vele bijzonderheden kennen van het leven in een land, dat zo zeer met het onze verschilt. Vóór alles maken wij kennis met het prachtige Indonesische volk, dat met zijn oude cultuur en vrijheidstradities en de strijd van het ogenblik, appelleert aan de beste gevoelens welke in ons eigen volk leven. T)E problemen van dit volk dat op weg is zich uit de kluisters van het kolonialisme te bevrijden en reeds zo opofferend heeft gestreden, gaan de schrijver het meest ter harte. Daarom gaat de betekenis van dit boekje ver uit boven een gewone reisbeschrijving, waarvan er zonder twijfel vele en ook boeiende bestaan, maar waarin het leven van het volk, de arbeiders en de boeren, de intellectuelen en de paria's van Indonesië, geen rol spelen of in een onjuist dag. licht wordt gesteld. Onder de titel „Waar Van Heutz vai zijn voetstuk viel" beschrijft J. Wolff ons de millioenenstad Djakarta met zijn schrijnende contrasten. Het Djakarta van de daklozen die slapen onder de blote hemel op het voetstuk van Van Heutz of onder bruggen en in tramhuisjes. Daarnaast de paleizen van de grote Nederlandse en andere buitenlandse maatschappijen, knooppunten van het koloniale kapitaal en geboorteplaats van de koloniale mentaliteit. „Die mensen weten niet wat hygiëne is", hoorden we een rijke planter eens nors zeggen. De man beschikte over twee badkamers en een WC die groter was dan het kamertje waarin sommige Indonesische families moeten leven. Stel je voor onhygiënisch! Maar het is \ moeilijk om de regels van hygiëne na te komen wanneer je niet één waterkraan hebt. Voor een plantersbrein is zo iets blijkbaar moeilijk te begrijpen. Misschien is het te subtiel..." Terecht trekt de schrijver de conclusie: Van Heutz is wel van zijn voetstuk gevallen maar het kolonialisme nog niet. Om dit edele doel te verwezenlijken wordt de strijd voortgezet door de Indonesische arbeiders, boeren, intellectuelen, de middenstand en ook door die delen van de Indonesische bourgeoisie wier belangen niet met die van het Nederlandse imperialisme, dat nog steeds de voornaamste uitbuiter is, samen gaan. T\E directe stijl, waarin het boekje geschreven is, roept een levendig beeld op van deze strijd en het lief en leed van het Indonesische volk. Djakarta is niet alleen een centrum van ellende, maar tevens het centrum der georganiseerde arbeidersklasse, wier organisaties hun zetel in deze stad hebben. De stormachtige ontwikkeling van de strijd van het Indonesische volk heeft alle lagen van de bevolking in beroering gebracht. Er zijn machtige vakorganisaties, boerenbonden, culturele en jeugdorganisaties ontstaan. Ook de vrouwen die sinds eeuwen streng aan de feodale voorschriften gebonden waren, treden in het strijdperk. De Gerwis waarin ook vrouwen van arbeiders en boeren zijn georganiseerd, gaat in deze strijd vooraan. De Indonesische vrouwen strijden onder meer voor verandering van de huwelijkswet, welke toelaat dat een man méér dan een vrouw heeft en de vrouwen in de meest rechteloze positie plaatst. Wat het boekje vooral aantrekkelijk maakt, zijn de gesprekken met tal van mensen, zoals op een bijeenkomst van nationale ondernemers met vertegenwoordigers van de SOBSI, ontmoetingen met mensen van de Partai Nasional Indonesia, burgemeesters van steden, kunstenaars en intellectuelen, benevens uitlatingen van planters en employés van de grote maatschappijen. Uit de feiten welke de schrijver in zijn boekje verwerkt he,eft, blijkt niet alleen, dat de krachten van de volksbeweging numeriek zijn gegroeid, maar dat er ook sprake is van een groeiend politiek bewustzijn van de arbeidersklasse, hetgeen aanschouwelijk blijkt uit het hierbij afgedrukte fragment. rrtREFFEND is de beschrijving van de kampongs, waaronder die van de Rotterdamse Lloyd, waar op 14.000 mensen «én kraan is en de bewoners leven in hokken die hier voor de Barneveldse kippen nog te slecht zouden worden geacht. Maar „Het wonen is vrij", deelde de ambtenaar van de Lloyd mede. Er zün ook z.g..Wilde" kamrv>r»crc, zoals die in Surabaja, waar de bamboehutjes op een vuilnisbelt zijn neergezet, zijnde de enige vrije grond die te vinden was en waar de bewoners bedreigd worden met verdrijving. Hier wonen de arbeiders van de klapperoliefabriek die 1 a 2 gulden per dag verdienen. Joop Wolff woonde in een van deze kampongs op een stuk zandgrond en onder verlichting van olielampjes, een voorstelling van de oude Javaanse en gevechtsdansen bij. De dansen worden uitgevoerd door de kampongbewoners zelf en de muziek wordt door jongens en meisjes gemaakt onder de klanken van de gamelan en een orkest bestaande uit bamboe-instrumenten. ledereen hier te lande, die deze Drachtige dansen wel eens gezien en bewonderd heeft en daarbij bedenkt dat deze kunst gebracht wordt doo mensen die onder zulke ellendige omstandigheden leven, moet er wel van overtuigd zijn dat er machtige krachten in het Indonesische volk schuilen. Onze sympathie gaat uit naar deze mensen, wier strijd ten nauwste met de strijd van het Nederlandse volk voor vrijheid en nationale onafhankelijkheid verbonden is. TVE schrijver en Pegasus hebben met -*^ de uitgave van dit boek een daad verricht die deze gemeenschappelijke strijd steunt. Moge „Uit het rijk der duizend eilanden", dat 140 bladzijden omvat en geïllustreerd is met originele ter plaatse genomen foto's welke nog nooit eerder zijn gepubliceerd, een grote oplage beleven. Het kleurige plastic omslag, door Lex Jagtenberg verzorgd, ziet er fris en aantrekkelijk uit. Een boekje dat verdient veel gelezen te worden! ANNIE AVERINK „Uit het rijk der duizend eilanden" door Joop Wolff. Uitg. Pegasus, Amsterdam. Prijs ƒ 2,50. LINKS: Javaans landschap ONDER: Kinderarbeid ln Indonesië.

=== [Page 1] === In the booklet "From the realm of the thousand islands", just published by the publisher Pegasus, Joop Wolff tells in a gripping way of his journey through Indonesia, which he made after a visit to the congress of SOBSI, the largest Indonesian trade union centre, at the end of 1952. The author takes us to towns and villages in Java and Sumatra, past rich sawah fields and the magnificent tropical nature. We learn many details of life in a country that differs so greatly from ours. Above all we get to know the magnificent Indonesian people, who with their old culture and traditions of freedom and the struggle of the moment appeal to the best feelings that live in our own people. The problems of this people, which is on the way to freeing itself from the shackles of colonialism and has already fought so self-sacrificingly, are closest to the author's heart. Therefore the significance of this booklet goes far beyond an ordinary travel description, of which without doubt there are many, and fascinating ones too, but in which the life of the people, the workers and the peasants, the intellectuals and the pariahs of Indonesia, plays no part or is put in a wrong light. Under the title "Where Van Heutz fell from his pedestal" J. Wolff describes to us the million-strong city of Djakarta with its glaring contrasts. The Djakarta of the homeless who sleep under the open sky on the pedestal of Van Heutz or under bridges and in tram shelters. Beside it the palaces of the large Dutch and other foreign companies, nodes of colonial capital and birthplace of the colonial mentality. "Those people don't know what hygiene is", we once heard a rich planter say sullenly. The man had two bathrooms and a WC that was larger than the little room in which some Indonesian families have to live. Just imagine, unhygienic! But it is difficult to observe the rules of hygiene when you do not have a single water tap. For a planter's brain such a thing is apparently hard to understand. Perhaps it is too subtle..." The author rightly draws the conclusion: Van Heutz has indeed fallen from his pedestal but colonialism has not yet. To achieve this noble aim the struggle is continued by the Indonesian workers, peasants, intellectuals, the middle class and also by those parts of the Indonesian bourgeoisie whose interests do not go together with those of Dutch imperialism, which is still the main exploiter. The direct style in which the booklet is written evokes a lively picture of this struggle and of the joys and sorrows of the Indonesian people. Djakarta is not only a centre of misery, but at the same time the centre of the organised working class, whose organisations have their seat in this city. The stormy development of the struggle of the Indonesian people has stirred all layers of the population. Powerful trade organisations, peasants' unions, cultural and youth organisations have arisen. The women too, who for centuries were strictly bound by feudal prescriptions, are entering the arena. The Gerwis, in which wives of workers and peasants are also organised, is in the front rank in this struggle. The Indonesian women are fighting, among other things, for a change in the marriage law, which allows a man to have more than one wife and places women in the most rightless position. What makes the booklet especially attractive are the conversations with numerous people, such as at a meeting of national entrepreneurs with representatives of SOBSI, meetings with people of the Partai Nasional Indonesia, mayors of cities, artists and intellectuals, besides statements by planters and employees of the large companies. From the facts the author has worked into his booklet it appears not only that the forces of the popular movement have grown numerically, but that there is also a growing political consciousness of the working class, which is clearly shown by the fragment printed here. Striking is the description of the kampongs, including that of the Rotterdam Lloyd, where for 14,000 people there is one tap and the inhabitants live in hutches that would be considered too poor here for the Barneveld chickens. But "Housing is free", the Lloyd official reported. There are also so-called "wild" kampongs, such as that in Surabaja, where the bamboo huts have been put up on a rubbish dump, being the only free ground that could be found and where the inhabitants are threatened with eviction. Here live the workers of the coconut-oil factory who earn 1 to 2 guilders a day. Joop Wolff lived in one of these kampongs on a piece of sandy ground and under the light of oil lamps attended a performance of the old Javanese and combat dances. The dances are performed by the kampong inhabitants themselves and the music is made by boys and girls to the sounds of the gamelan and an orchestra consisting of bamboo instruments. Everyone in this country who has ever seen and admired these magnificent dances and bears in mind that this art is brought by people who live under such wretched conditions must be convinced that mighty forces lie hidden in the Indonesian people. Our sympathy goes out to these people, whose struggle is most closely connected with the struggle of the Dutch people for freedom and national independence. The author and Pegasus, with the publication of this book, have performed a deed that supports this common struggle. May "From the realm of the thousand islands", which comprises 140 pages and is illustrated with original photos taken on the spot that have never been published before, enjoy a large print run. The colourful plastic cover, by Lex Jagtenberg, looks fresh and attractive. A booklet that deserves to be read much! ANNIE AVERINK "Uit het rijk der duizend eilanden" by Joop Wolff. Pegasus, Amsterdam. Price f 2.50. [Captions:] LEFT: Javanese landscape. BELOW: Child labour in Indonesia.