Adam Malik op bezoek bij collega mr. Luns (Adam Malik visits colleague Luns)

Kleine tegenstander Soekarno (Van onze correspondent) DEN HAAG. — Een vaag glimlachende man met glad en nogal lang grijzend haar. Hij is klein, wat des te meer opvalt als hij naast zijn forse Nederlandse collega Luns staat, die drie dagen lang zijn gastheer zal zijn: Adam Malik (50), minister van buitenlandse zaken van Indonesië. Mr. Luns en een royale deputatie van in Nederland wonende Indonesiërs verwelkomen hem op het vliegveld Ypenburg. Oud-journalist Malik (op 20arige leeftijd richtte hij ’t pers j mreau Antara op) staat de pers e woord zonder iets van gewichi e vertellen, een spel waarin ijn Nederlandse collega een;rootmeester is. Hij spreekt >ovendien Indonesisch, al mist lij geen woord van de in net ■Jederlands gestelde vragen. Het s wellicht voor het eerst dat een rtdonesische autoriteit zich niet i ïitdrukt in Engels of Neder ands of zich laat verleiden tot jen poging tot Nederlands. Er wordt hem gevraagd naar zijn nening over het Nederlandse vertoek gratie te verlenen aan zijn voorganger Soebandrio en andere:er dood veroordeelde autoriteiten van het oude regime. In Rome heeft bij journalisten verteld dat te veel tamtam in Nederland over deze zaak een averechtse uitwerking zou kunnen hebben op de gevoelens van ■ het Indonesische volk. Nu beperkt Malik zich tot de opmerking dat zo’n Nederlands verzoek „zal worden doorgegeven” aan Djakarta. Onbuigzaam Men weet dat de zacht tot zijn volk sprekende man, die verklaart i dat er tussen zijn land en het onze i geen problemen bestaan en dat hij hoopt door zijn bezoek de goede be-, trekkingen nog verder te kunnen i verbeteren, een van de minst buigzame tegenstanders is geweest van Soekarno. Gevraagd om een impres- sie van de bewindsman, schrijft onze correspondent in Djakarta in een artikel dat tegelijk met Malik in Nederland arriveert: „In mei van dit jaar beklom hij de rokende Krakatau. De hitte is op de vulkaan zo groot dat er geen boom groeit, maar Malik heeft nu eenmaal voor meer hete vuren gestaan. Die klauterpartij tekent misschien goed zowel zijn vitaliteit als zijn doorzettingsvermogen”. Op Ypenburg, in een donker pak, is Adam Malik een diplomaat die weinigzeggende antwoorden geeft. Klopt het BBC-beriöht dat Indonesië troepen naar Vietnam wil zenden? Hij kent het bericht niet maar wil wel vertellen dat Djakarta zich zorgen maakt over de toestand in Vietnam. Hoe staat het met de volksstemming op Nieuw-Guinea? Daar komt hij juist met zijn Nederlandse ambtgenoot over praten. Is er een cultureel verdrag op komst? Een antwoord blijft uit. Er is maar een probleem en dat ligt op het financieel-economische terrein. Onze correspondent in Djakarta: „Een belangrijk onderwerp van gesprek tij dens Maliks bezoeken aan Den Haag, Parijs. Bonn en wellicht ook Belgrado, zullen de nieuwe kredie ten zijn, tot een bedrag van 325 mil joen dollar, die Indonesië nodig neeft. Japan zou goed rijn voor een derde van dat kapitaal op voorwaarde dat ook andere landen over de Drug komen. Nederland wellicht biet 360 miljoen gulden”. Voor de komende dagen staan de eerste besprekingen met Nederlandse deskundigen op het programma. Besprekingen, die mogelijk enige besprekingen hebben omdat Soeharto onlangs het alles bestierende kabinetspresidium heeft opgeheven waarvan Malik deel uit maakte. Maliks taak beperkt zich thans tot het uitgestrekte terrein der buitenlandse zaken. Het was overigens ook op dat terrein dat de Nederlandse regering hem voor het eerst ontmoette. Malik, Sumatraan uit Pematang Siantar en een van de jongeren die in 1945 de stoot gaven tot de proklamatie van 17 augustus, reisde in 1962 in opdracht van Soekarno naar Londen voor direct contact met de Nederlandse regering. De betrekkingen waren verbroken. Doel van de missie was Den Haag ervan te overtuigen dat Indonesië in staat en vastbesloten was eventueel een gewapende actie tegen Nieuw-Guinea te ondernemen. JSieuw-Guinea Onze correspondent schrijft uit Djakarta: „Duidelijk is dat Adam Malik de basis legde voor het akkoord over Nieuw-Guinea, al ging Soebandrio met de eer strijken. Het succes van Malik in de diplomatie heeft Soebandrio altijd dwars gezeten. Dit verklaart waarom mevrouw Soebandrio in 1965 een demonstratie van Indonesische vrouwen leidde tegen de toenmalige minister van handel.. - Adam Malik". Dat was de tijd waarin Malik be vestigde een van Soekarno’s meest vastberaden critici te zijn. Men zegt dat hij zelfs voor de activiteiten van de verwijderde president bij de vrijheidsproklamatie van 1945 geen waardering heeft gehad. Niettemin vertrok hij in dienst van de regering-Soekamo als ambassadeur naar Moskou en nam hij ook zitting in de regering zelf. Toen Soekamo in 1965 onder communistische druk de linkse Moerba-partij verbood, die Malik in 1948 had helpen opriohten, diende de bewindsman (toen van „geleide economie”) zijn ontslag in. De president weiger- ^ de. Inmiddels is de partij gerehabiliteerd, maar Malik heeft er zich van gedistancieerd, wegens diep- ( gaand meningsverschil met oud-partijvrienden over de wenselijkheid ‘ van buitenlandse investeringen. ( Nadat generaal Soeharto op 11 j maart 1966 grote uitvoerende macht had gekregen, werd Malik een soort vice-premier en minister voor buitenlandse zaken. Hij was een van degenen die zich belastten met het in toom houden van Soekarno. Toen de onttroonde president dreigde zijn zetel te verplaatsen naar Djokja in Midden-Java (een bolwerk van de Soekamisten) liet Malik weten dat men hem dan als een gewone opstandeling zou gaan beschouwen Het was ook Malik, die Soekarno adviseerde vrijwillig afstand te doen van de troon. Op woede-uitbarstingen van Soekarno heeft hij, naar men zegt, herhaaldelijk gereageerd met een „Ontsla me dan maar als minister” Het is moeilijk de positie van een minister in de Indonesische regering te peilen. „Een man die zijn mening niet onder stoelen of banken steekt en met gezag kan oraten”. schrijft onze correspondent, in Djakarta. „heeft men in ieder geval ook in.de huidige Indonesische politieke constellatie nog hard nodig." Minister Luns begroette zijn ambtgenoot, de Indonesische minister van buitenlandse zaken, Adam Malik op het vliegveld Ypenburg.

=== [Page 1] === Small opponent of Soekarno. (From our correspondent) THE HAGUE. - A vaguely smiling man with smooth, rather long greying hair. He is small, which is all the more noticeable when he stands next to his sturdy Dutch colleague Luns, who for three days will be his host: Adam Malik (50), minister of foreign affairs of Indonesia. Mr Luns and a generous deputation of Indonesians living in the Netherlands welcome him at Ypenburg airport. Former journalist Malik (at the age of 20 he founded the press bureau Antara) addresses the press without telling anything of weight, a game in which his Dutch colleague is a grand master. He moreover speaks Indonesian, although he misses not a word of the questions put in Dutch. It is perhaps the first time that an Indonesian authority does not express himself in English or Dutch or let himself be tempted into an attempt at Dutch. He is asked about his opinion on the Dutch request to grant clemency to his predecessor Soebandrio and other authorities of the old regime sentenced to death. In Rome he told journalists that too much fuss in the Netherlands about this matter could have a counterproductive effect on the feelings of the Indonesian people. Now Malik confines himself to the remark that such a Dutch request "will be passed on" to Djakarta. Unbending. It is known that the man, who speaks softly to his people, who declares that there are no problems between his country and ours and that he hopes through his visit to improve the good relations still further, has been one of the least pliant opponents of Soekarno. Asked for an impression of the minister, our correspondent in Djakarta writes in an article that arrives in the Netherlands at the same time as Malik: "In May of this year he climbed the smoking Krakatau. The heat on the volcano is so great that no tree grows, but Malik has after all stood before more hot fires. That scramble perhaps well characterises both his vitality and his perseverance." At Ypenburg, in a dark suit, Adam Malik is a diplomat who gives noncommittal answers. Is the BBC report correct that Indonesia wants to send troops to Vietnam? He does not know the report but wants to say that Djakarta is worried about the situation in Vietnam. How about the people's vote on New Guinea? He comes precisely to talk about that with his Dutch counterpart. Is a cultural treaty coming? An answer is not forthcoming. There is only one problem and it lies in the financial-economic field. Our correspondent in Djakarta: "An important subject of discussion during Malik's visits to The Hague, Paris, Bonn and perhaps also Belgrade will be the new credits, to an amount of 325 million dollars, which Indonesia needs. Japan would be good for a third of that capital on condition that other countries also come up with the money. The Netherlands perhaps offers 360 million guilders." On the programme for the coming days are the first talks with Dutch experts. Talks which may have some delay because Soeharto recently abolished the all-directing cabinet presidium of which Malik was a member. Malik's task is now confined to the extensive field of foreign affairs. It was incidentally also in that field that the Dutch government first met him. Malik, a Sumatran from Pematang Siantar and one of the young men who in 1945 gave the impetus to the proclamation of 17 August, travelled in 1962 on Soekarno's orders to London for direct contact with the Dutch government. Relations had been broken off. The aim of the mission was to convince The Hague that Indonesia was able and determined to undertake, if necessary, an armed action against New Guinea. New Guinea. Our correspondent writes from Djakarta: "It is clear that Adam Malik laid the basis for the agreement on New Guinea, although Soebandrio took the credit. Malik's success in diplomacy always irked Soebandrio. This explains why Mrs Soebandrio in 1965 led a demonstration of Indonesian women against the then minister of trade, Adam Malik." That was the time in which Malik proved to be one of Soekarno's most determined critics. It is said that he did not even have appreciation for the activities of the removed president at the proclamation of freedom of 1945. Nevertheless he left in the service of the Soekarno government as ambassador to Moscow and also took a seat in the government itself. When in 1965 Soekarno under communist pressure banned the left-wing Murba party, which Malik had helped found in 1948, the minister (then of "guided economy") tendered his resignation. The president refused. Meanwhile the party has been rehabilitated, but Malik has distanced himself from it, because of a deep difference of opinion with old party friends about the desirability of foreign investments. After General Soeharto received great executive power on 11 March 1966, Malik became a kind of deputy prime minister and minister of foreign affairs. He was one of those who charged themselves with keeping Soekarno in check. When the dethroned president threatened to move his seat to Djokja in Central Java (a stronghold of the Soekarnoists), Malik let it be known that he would then be regarded as an ordinary insurgent. It was also Malik who advised Soekarno to resign voluntarily from the throne. To Soekarno's outbursts of rage he has, it is said, repeatedly reacted with a "Then dismiss me as minister". It is difficult to gauge the position of a minister in the Indonesian government. "A man who does not hide his opinion and can speak with authority," writes our correspondent in Djakarta, "is in any case still badly needed also in the present Indonesian political constellation." Photo caption: Minister Luns greeted his colleague, the Indonesian minister of foreign affairs, Adam Malik, at Ypenburg airport.